23 Οκτωβρίου 2018

Αναστολή λειτουργίας του Stratiotikos.gr


Αγαπητοί συνάδελφοι

Σας ενημερώνουμε ότι, η ιστοσελίδα stratiotikos.gr μετά από 3 χρόνια, αναστέλλει προσωρινά την λειτουργία της. Η σελίδα μας, αποτελεί μια προσπάθεια μερίδας συναδέλφων, που πέρα από τις επαγγελματικές και προσωπικές υποχρεώσεις, ανέλαβε το σημαντικό αυτό έργο της ενημέρωσης για τα θέματα που αφορούν τον κλάδο μας. 

Η έλλειψη χρόνου, εξαιτίας του μεγάλου φόρτου εργασίας, μας αναγκάζει να σταματήσουμε. Δεσμευόμαστε όμως απέναντι σε εσάς, που μας στηρίξατε όλη αυτή την περίοδο, ότι με την πρώτη ευκαιρία θα συνεχίσουμε την προσπάθεια μας και θα επανέλθουμε δυναμικά στην πρώτη γραμμή της ενημέρωσης.

Ευχαριστούμε όλους εσάς που αγκαλιάσατε την προσπάθεια μας για Ελεύθερη Ενημέρωση.

StratiotikosGR

ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ

22 Οκτωβρίου 2018

Παρουσία ΑΝΥΕΘΑ ΥΦΕΘΑ Α/ΓΕΕΘΑ και Α/ΓΕΣ στην πανηγυρική Συνεδρία της Ακαδημίας Αθηνών για τα 190 χρόνια της Σχολής Ευελπίδων


Ο Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Άμυνας Παναγιώτης Ρήγας και η Υφυπουργός Μαρία Κόλλια-Τσαρουχά, συνοδευόμενοι από τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ Ναύαρχο Ευάγγελο Αποστολάκη ΠΝ και τον Αρχηγό ΓΕΣ Αντιστράτηγο Αλκιβιάδη Στεφανή, παρέστησαν το βράδυ της Παρασκευής 19 Οκτωβρίου 2018, στην Έκτακτη Πανηγυρική Συνεδρία της Ακαδημίας Αθηνών προς τιμήν της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων, η οποία εορτάζει τη συμπλήρωση 190 ετών από την ίδρυσή της (1828-2018), που έλαβε χώρα στο Μέγαρο της Ακαδημίας Αθηνών.

Ο ΑΝΥΕΘΑ στο χαιρετισμό που απηύθυνε ανέφερε τα ακόλουθα:

«Κυρίες και κύριοι,

Αισθάνομαι ιδιαίτερη χαρά που μου δίνεται σήμερα η ευκαιρία να βρίσκομαι εδώ μαζί σας, στην πανηγυρική συνεδρία της Ακαδημίας Αθηνών, για να τιμήσουμε τα 190 χρόνια από την ίδρυση της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων ενός Ανωτάτου Στρατιωτικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος που έχει ταυτιστεί στη συνείδηση της ελληνικής κοινωνίας, ως το φυτώριο των «Καλών Ελπίδων» του Έθνους.

Η Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων αποκρυστάλλωσε το προσωπικό όραμα του πρώτου Κυβερνήτη της Ελλάδος Ιωάννη Καποδίστρια, που τον Ιούνιο του 1828 ανακοίνωσε την ίδρυσή της, ονοματίζοντας ταυτόχρονα τους πέντε πρώτους Ευέλπιδες.

Ήταν τότε, στις αρχές της δημιουργίας του Νέου Ελληνικού Κράτους, που δημιουργήθηκε το πρώτο στρατιωτικό-εκπαιδευτικό ίδρυμα της χώρας, ταγμένο στον αγώνα για την ελευθερία μετά από τετρακόσια χρόνια σκλαβιάς.

Όλα αυτά τα χρόνια η Σχολή Ευελπίδων ακολούθησε την πολυκύμαντη πορεία του, νεοσύστατου τότε, Ελληνικού Κράτους και συνέβαλε με τα στελέχη του Ελληνικού Στρατού που επώασε στο να σταθεί στα πόδια του αυτό το κράτος και να πάρει τη μορφή που έχει σήμερα.

Η Σχολή Ευελπίδων εκπαιδεύει, μορφώνει, διαπαιδαγωγεί και προετοιμάζει τους αυριανούς αξιωματικούς, τους αυριανούς ηγήτορες του Στρατεύματος. Για αυτό ακριβώς, το έργο της είναι σύνθετο και υψηλού επιπέδου.

Οι Αξιωματικοί του Ελληνικού Στρατού που βγήκαν από την Σχολή αυτά τα 190 χρόνια, στη συντριπτική τους πλειοψηφία, όχι μόνο τίμησαν τον όρκο τους, αλλά πολλοί από αυτούς έπεσαν υπέρ πατρίδος στα πολεμικά πεδία.

Στο πέρασμα δύο σχεδόν αιώνων από την ίδρυσή της έως σήμερα, η Σχολή Ευελπίδων αποτέλεσε τον τροφοδότη του Έθνους, με στελέχη που αγωνιζόμενα θυσιάσθηκαν για ανώτερα ιδανικά, κοσμώντας τις σελίδες της νεότερης Ελληνικής Ιστορίας με λάμψη και ηρωισμό.

Πλείστα είναι τα παραδείγματα στη διαδρομή του σύγχρονου ελληνικού κράτους, που Αξιωματικοί δρώντας ακόμα και πάνω από τα όρια του καθήκοντος, αγωνίστηκαν μέχρις εσχάτων για την ανεξαρτησία της χώρας μας και την ελευθερία του ελληνικού λαού.

Δεν υπερέβησαν το καθήκον τους, αλλά του έδωσαν συγκεκριμένο περιεχόμενο, γράφοντας έτσι Ιστορία.

Ο αγώνας για την ελευθερία, οι Βαλκανικοί Πόλεμοι, η Μικρασιατική Εκστρατεία, ο Ελληνο-Ιταλικός Πόλεμος, η Αντίσταση στην Κατοχή, ανέδειξαν την μεγάλη εθνική αξία της Σχολής και την προσήλωση του προσωπικού της, σε συλλογικό επίπεδο, στα εθνικά ιδεώδη.

Δεν είναι τυχαίο πως στελέχη του τακτικού στρατού, προερχόμενα από τη ΣΣΕ, στελέχωσαν τα ηγετικά κλιμάκια της μεγάλης Εθνικής Αντίστασης στη διάρκεια της ναζιστικής κατοχής την περίοδο 1941-1944, οργάνωσαν τον αγώνα και πρόσφεραν τις υπηρεσίες τους.

Παράλληλα, πολλά στελέχη με δική τους πρωτοβουλία εντάχθηκαν στις συμμαχικές δυνάμεις και πολέμησαν ηρωικά, σε όλα τα πολεμικά μέτωπα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Η ιστορική μνήμη αποτελεί συστατικό στοιχείο της έννοιας και του περιεχομένου της Εθνικής Άμυνας.

Φανταστείτε ένα Στρατό χωρίς αναφορές στην ιστορία του τόπου, του κράτους και του έθνους που υπερασπίζεται. Θα ήταν ένα αδειανό πουκάμισο.

Η ιστορική μνήμη αποτελεί την ψυχή της Εθνικής Άμυνας. Με αυτή την έννοια είναι εθνική μνήμη.

Οι αναφορές στην Ιστορία, η ανάδειξη προτύπων αλλά και η άντληση διδαγμάτων από αυτή, δεν αποτελεί ούτε προγονοπληξία ούτε μια στείρα ψύχωση αυτοεπιβεβαίωσης και εθνικού ναρκισσισμού.

Το ηθικό, το φρόνημα αλλά και η ίδια η ισχύς των Ενόπλων Δυνάμεων ορίζονται -και σε μεγάλο βαθμό καθορίζονται- από την αίσθηση του καθήκοντος, από την αίσθηση της συνέχειας στο χώρο και το χρόνο.

Ο στρατιωτικός υπηρετεί το λαό, την κοινωνία, τη δημοκρατία. Αυτό είναι το κράτος. Αυτό είναι το έθνος.

Η Πολιτεία ως ένδειξη σεβασμού και αναγνώρισης της συνεισφοράς της Σχολής, την έχει παρασημοφορήσει τέσσερις φορές, χωρίς να παραβλέπουμε την τιμητική βράβευση της με το χρυσό παράσημο της Ακαδημίας Αθηνών, με αφορμή τα 100 χρόνια από την ίδρυσή της το 1928.

Η ποιοτική εκπαίδευση που παρέχει η Σχολή στο προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων, έχοντας ως πυλώνες την κοινωνική προσφορά και τα ιδεώδη της Δημοκρατίας, κατοχυρώνει την ισχύ των Ενόπλων Δυνάμεων.

Με γνώμονα τα παραπάνω εργαζόμαστε για τη συνεχή αναβάθμιση της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων όπως και των υπολοίπων Ανωτάτων Στρατιωτικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων και Σχολών, μιας και ο παράγοντας άνθρωπος, αποτελεί για το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας πρώτη προτεραιότητα.

Οι σημερινού Ευέλπιδες, οι αυριανοί αξιωματικοί και ηγήτορες του Στρατού Ξηράς, αποτελούν το αύριο, το μέλλον της Εθνικής Άμυνας με ορίζοντα το 2050.

Αυτοί θα κρατούν τη σκυτάλη που ξεκίνησε το 1828 και θα τη φέρουν μέχρι τα μισά του 21ου Αιώνα. Βαρύ αλλά ωραίο φορτίο.

Κυρίες και Κύριοι,

Το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας οφείλει να εκφράσει τις ευχαριστίες του στο στρατιωτικό και πολιτικό προσωπικό της Σχολής, προσωπικό που διαχρονικά συμβάλλει στην αποστολή της και διατηρεί το κύρος της, δείχνοντας με τον τρόπο αυτό, σε καιρούς δύσκολους για όλους, τον τρόπο και τον δρόμο για μια πραγματική πνευματική ανάταση στο χώρο των Ενόπλων Δυνάμεων.

Κλείνοντας, θα ήθελα να καταθέσω τη διαβεβαίωση της Πολιτικής Ηγεσίας του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και ειδικά εμού του ιδίου, ότι στηρίζουμε το έργο όλων των Σχολών Αξιωματικών και Υπαξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων, παρακολουθούμε εκ του σύνεγγυς την παρεχόμενη εκπαίδευση και τις δραστηριότητες αυτών και θα εξακολουθήσουμε να συμβάλουμε έμπρακτα στη βελτίωση της ακαδημαϊκής και υπηρεσιακής σας καθημερινότητας».

Η ΥΦΕΘΑ στο χαιρετισμό που απηύθυνε ανέφερε τα ακόλουθα:

«Κυρίες και κύριοι,

Με τιμή απευθύνω τα θερμά μου συγχαρητήρια και το σεβασμό μου προς εσάς, τους αυριανούς επικεφαλής του Στρατεύματος αλλά και προς το εξαιρετικό προσωπικό της Στρατιωτικής Σχολής Ευελπίδων.

Σας ευχαριστώ όλους, σπουδαστές, καθηγητές και εκπαιδευτές για την ελπίδα και τη δύναμη που μας προσφέρετε.

Το υψηλό σας επίπεδο και οι κορυφαίες επιδόσεις σας είναι η μεγαλύτερη εγγύηση ότι οι Έλληνες πολίτες δεν έχουν να φοβηθούν τίποτα, σήμερα και στο μέλλον.

Ο εμπνευσμένος ηγέτης του Έθνους μας, Ιωάννης Καποδίστριας, στην προσπάθειά του να οργανώσει το κράτος μέσα από τα αποκαΐδια της μακρόχρονης τουρκικής σκλαβιάς και του πολύχρονου επαναστατικού αγώνα, είχε στους πρώτους στόχους του να συγκροτήσει Τακτικό Στρατό, και να ιδρύσει ένα φυτώριο αυτού του Στρατού.

Έτσι, την 1η Ιουλίου 1828 ίδρυσε Στρατιωτική Σχολή και της έδωσε το όνομα «Ευελπίδων», γιατί σε αυτή τη Σχολή στήριζε τις καλές ελπίδες του Έθνους. Γεγονός, που επαληθεύτηκε από τότε μέχρι σήμερα.

Η Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων είναι το αρχαιότερο πνευματικό Ίδρυμα του Κράτους μας. Από αυτήν, αποφοίτησαν οι Έλληνες Αξιωματικοί που στελέχωναν το Στρατό μας, οι Έλληνες Αξιωματικοί που έπεσαν στα πεδία των μαχών και αυτοί που εγκατέλειψαν τις βιοτικές τους ανέσεις για να αγωνισθούν  για την απελευθέρωση των υπόδουλων Ελλήνων και των κατεχόμενων εδαφών.

Αγαπητοί Ευέλπιδες,

αποτελείτε την αυριανή ψυχή και τον νου του Στρατεύματος, που είναι με τη σειρά του ο ακρογωνιαίος λίθος της Πατρίδος μας.

Η ευσυνειδησία και η ακεραιότητα σας, εξασφαλίζουν στην Πατρίδα μας τον κορυφαίο στρατηγικό και τακτικό σχεδιασμό, στην εκτέλεση των κρίσιμων κινήσεων για την προστασία της, όταν οι περιστάσεις το απαιτήσουν.

Εμείς, ως εκπρόσωποι της Πολιτικής Ηγεσίας, σας διαβεβαιώνουμε ότι προσφέρουμε το μέγιστο της φροντίδας μας και των προσπαθειών μας, μέσα σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς, ώστε να λαμβάνετε την καλύτερη και ποιοτικότερη εκπαίδευση στους τομείς της και τους χώρους της στρατιωτικής δραστηριότητας.

Η των Ευελπίδων Σχολή, σήμερα, συνεχίζει την πορεία που ξεκίνησε το 1828 και αποτελεί την εγγύηση της συνέχειας και της διαφύλαξης των Ιερών και των Οσίων της Φυλής μας.

Θέλω να ευχαριστήσω προσωπικά τον καθένα και την καθεμιά από εσάς, που επιλέξατε το δύσκολο δρόμο του Έλληνα Αξιωματικού, εύχομαι ο Θεός να σας προστατεύει, να δίνετε πάντοτε χαρά στις οικογένειές σας και να μας κάνετε όλους υπερήφανους.

Σας ευχαριστώ και να είσαστε πάντοτε οι καλύτεροι Ευέλπιδες».
ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ

Έντεκα ισραηλινά μαχητικά F-16 στην 110 Πτέρυγα Μάχης στη Λάρισα


Ο εκκωφαντικός θόρυβος των κινητήρων των μαχητικών αεροσκαφών τύπου F-16, όχι μόνο δεν περάσει απαρατήρητος σήμερα Κυριακή, αλλά προκάλεσε την περιέργεια πλήθους Λαρισαίων, έγραψε χθες το “onlarissa.gr” σε ένα ενδιαφέρον δημοσίευμα.

Επρόκειτο για την προσγείωση στην 110 πτέρυγα μάχης, 11 συνολικά μαχητικών αεροσκαφών από το Ισραήλ, τα οποία θα συμμετάσχουν σε κοινή άσκηση με την χώρα μας. Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει κάτι τέτοιο, καθώς και στο παρελθόν έχει πραγματοποιηθεί αντίστοιχη εκπαίδευση στο στρατιωτικό αεροδρόμιο της Λάρισας.
ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ

Στη Μεσόγειο η φρεγάτα «Σαλαμίς» - Συνοδός πλοίο παραμένει η «Νικηφόρος Φωκάς»


Το ΓΕΕΘΑ  αποφάσισε την αντικατάσταση της φρεγάτας «Νικηφόρος Φωκάς» (F466) κλάσης “S” με τη νεότερη και σαφώς ισχυρότερης, τουλάχιστον σε ότι αφορά τα αμυντικά όπλα της και τα ηλεκτρονικά της, φρεγάτα «Σαλαμίς» (F451) κλάσης ΜΕΚΟ 200ΗΝ.

Η «Νικηφόρος Φωκάς» δεν θα αποχωρήσει από την περιοχή, αλλά θα παραμείνει ως συνοδό πλοίο του «Σαλαμίς» (F455) που θα αναλάβει πλέον την διοίκηση του ελληνικού στολίσκου στην περιοχή και τον συντονισμό με τα δύο ελληνικά υποβρύχια που πλέον είτε στην «στενή περίμετρο» του τουρκικού στολίσμου, είτε στην ευρύτερη σε ακτίνα 40-50 μιλίων.
ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ

Επιμνημόσυνη Δέηση και κατάθεση Στεφάνων στο Μνημείο Πεσόντων Αεροπόρων


Την Κυριακή 21 Οκτωβρίου 2018, πραγματοποιήθηκε, παρουσία του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας (ΓΕΑ), Αντιπτέραρχου (Ι) Χρήστου Χριστοδούλου, η ετήσια τελετή επιμνημόσυνης δέησης υπέρ Πεσόντων Αεροπόρων, που διοργανώθηκε από την Ένωση Αποστράτων Αξιωματικών Αεροπορίας, στην Πλατεία Καραϊσκάκη του Δήμου Αθηναίων.

Στην τελετή, στεφάνι κατέθεσε ο Αρχηγός ΓΕΑ, καθώς και μέλη ενώσεων αποστράτων και συλλόγων, ενώ μεταξύ άλλων, παραβρέθηκαν Ανώτατοι Αξιωματικοί της Πολεμικής Αεροπορίας (ΠΑ), επίτιμοι Αρχηγοί ΓΕΑ, αντιπροσωπείες εν ενεργεία Αξιωματικών και μαθητών Παραγωγικών Σχολών της ΠΑ, καθώς και Απόστρατοι Αξιωματικοί.







ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ

Καβάλα: «Τράπεζα» μνήμης και ιστορικών παραδόσεων το νέο Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού


Η προσφυγική κρίση «χτύπησε» την πόρτα της Καβάλας γύρω στις αρχές του 2016 όταν είχαν κλείσει τα σύνορα στην Ειδομένη και χιλιάδες πρόσφυγες εγκλωβίστηκαν στην ελληνική μεθόριο και σε πύλες εισόδου στην Ελλάδα. Μέχρι εκείνη τη στιγμή, οι χιλιάδες πρόσφυγες που διέρχονταν από την Καβάλα διαμέσου του επιβατικού λιμένα «Απόστολος Παύλος» ταξίδευαν κανονικά για τον επόμενο σταθμό του μακρινού και επίπονου ταξιδιού τους. Αυτή η μετακίνηση σταμάτησε για περίπου 1000 πρόσφυγες το βράδυ της 24ης Φεβρουαρίου 2016, όταν εγκλωβίστηκαν στην Καβάλα. Κι έπρεπε κάπου να διανυκτερεύσουν.

   Στη μακρά προσφυγική ιστορία της Καβάλας, εκείνοι οι πρόσφυγες, που αναζητούσαν καταφύγιο το βράδυ του Φεβρουαρίου του 2016, είχαν πολλά κοινά στοιχεία με κάποιους άλλους πρόσφυγες. Πρόσφυγες που κατέφθασαν στην πόλη δεκάδες χρόνια πριν, το 1922 και αποβιβάστηκαν στο ίδιο λιμάνι. Όσοι από αυτούς έμειναν για πάντα εκεί, αντίκρισαν τη νέα τους πατρίδα. Οι υπόλοιποι μετακινήθηκαν προς άλλους προσφυγικούς οικισμούς στην ενδοχώρα.

   Μπορεί οι πρόσφυγες του 2016 να μην αντίκρισαν μέσα από τα λεωφορεία τον άνυδρο, μικρό και φτωχό ξερότοπο, που πρωτοείδαν εκείνοι του 1922 (και τους προκάλεσε μεγάλη θλίψη, αφού άφησαν πίσω τους έναν πλούσιο και κοσμοπολίτικο τόπο), ωστόσο οι ανάγκες τους ήταν ίδιες.

   Σήμερα, 96 χρόνια μετά την αποβίβαση των χιλιάδων προσφυγών στο λιμάνι της Καβάλας από τη Μικρά Ασία και τον Πόντο και μόλις τρία χρόνια από την αποβίβαση εκείνων των χιλίων προσφύγων, που άφησαν πίσω τις δικές τους πατρίδες, ένας χώρος θυμίζει πλέον σε όλους την πικρή και δύσκολη αλήθεια αυτών των ανθρώπων. Θυμίζει όσα άφησαν πίσω τους και όσα έφεραν μαζί τους.

   Η παρουσία εκατοντάδων ανθρώπων στα εγκαίνια του νέου κτιρίου που παραχώρησε ο Δήμος Καβάλας, για να στεγάσει το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού του Συλλόγου Μικρασιατών Καβάλας, καταδεικνύει περίτρανα ότι η προσφυγιά είναι ένα θέμα που αγγίζει όλους. Όσους προέρχονται από προσφυγικές οικογένειες, όσους έζησαν δίπλα σε πρόσφυγες και μοιράστηκαν την ίδια πόλη, όσους είδαν τη ζωή και την κοινωνία τους να μεταβάλλεται από την παρουσία των προσφύγων.

   Το κτίριο που στεγάζει το μουσείο βρίσκεται κοντά σ' ένα από τα εμβληματικότερα μνημεία της Καβάλας, τις Καμάρες - το μεσαιωνικό υδραγωγείο- και σε αυτό φιλοξενήθηκαν δεκάδες οικογένειες προσφύγων και απόγονοι εκείνων των οικογενειών όταν ήρθαν στην Καβάλα το 1922.

   Δεν είναι εξάλλου τυχαίο ότι στην ξεχωριστή γιορτή των εγκαινίων, τη γεμάτη μνήμες, ιδιαίτερη συγκίνηση προκάλεσε η ανάγνωση μιας μαρτυρίας, προερχόμενης από μια κυρία που γεννήθηκε και μεγάλωσε μέσα στο κτίσμα, που σήμερα όχι μόνο διασώζει ένας μέρος της ιστορίας αλλά στέλνει πολλαπλά μηνύματα σε όσους πιστεύουν ότι το προσφυγικό ζήτημα δεν τους άφορα.

   «Η Καβάλλα πρέπει ν' αραιώση, γιατί μαζεύτηκε πολύς κόσμος»

   Μια τυπωμένη προκήρυξη με ημερομηνία 12 Μαΐου 1923 της τοπικής Επιτροπής Περιθάλψεως Προσφύγων "Προς τους εν Καβάλλα διαμένοντας πρόσφυγας" έγραφε μεταξύ άλλων πολύ ενδιαφέροντων στοιχείων: 

   «Η Καβάλλα πρέπει ν' αραιώση, γιατί μαζεύτηκε πολύς κόσμος. 

   Όσοι μένετε στις καπναποθήκες πρέπει να φύγετε το γρηγορώτερο, γιατί τώρα το καλοκαίρι με τες ζέσταις θα πέσουν αρρώστειες. 

   Όσοι είναι Γεωργοί πρέπει να πάνε στα τούρκικα χωριά όπου θα εύρουν σπήτια, χωράφια και ό,τι άλλο τους χρειάζεται για να ζήσουν.

   Οι Θαλασσινοί, Περάμιοι και Γανοχωρίτες πρέπει να πάνε στας Ελευθεράς. Η κυβέρνησις μας έστειλε 400 χιλ. δραχμάς για να κτισθούν τα σπίτια των Ελευθερών και θα μας δώση και καΐκια για να μεταφέρετε τα πράγματά σας. […]

   Εις το τέλος του μηνός όσοι μένουν στες Καπναποθήκες θα διαγραφούν από τους καταλόγους της Περιθάλψεως και δεν θα παίρνουν ούτε αλεύρι, ούτε ψωμί, ούτε τίποτε.

   Από τις 10 Ιουνίου θ' αρχίσωμε με τη βία και με την Αστυνομία να αδειάζωμε τες Καπναποθήκες. […]».

   Η Επιτροπή λοιπόν επισημαίνει επιτακτικά ότι η Καβάλα «πρέπει ν' αραιώση, γιατί μαζεύτηκε πολύς κόσμος». Πόσος άραγε; Η πρώτη, ατελής απογραφή των αστών προσφύγων έγινε το καλοκαίρι του 1923, αλλά τα στοιχεία της Καβάλας παραμένουν άγνωστα. Το Νοέμβριο του 1924 ο υπουργός Μπακάλμπασης δήλωνε ότι «υπάρχουν σήμερον εντός της Καβάλλας 60.000 πρόσφυγες και τα ατμόπλοια εξακολουθούν να αποβιβάζουν. Πού βαίνομεν αδυνατώ να προΐδω». Λίγο αργότερα ο ανταποκριτής της δραμινής εφημερίδας «Θάρρος» στην Καβάλα και η καβαλιώτικη εφημερίδα «Κήρυξ» έγραφαν ότι την επαύριον της Μικρασιατικής Καταστροφής η πόλη συγκέντρωνε 75.000 κατοίκους.

   «Η μετακίνηση του προσφυγικού πληθυσμού της Καβάλας στην αγροτική ενδοχώρα», σημειώνει μιλώντας στο ΑΠΕ - ΜΠΕ ο ιστορικός συγγραφέας και πρώην πρόεδρος του Συλλόγου Μικρασιατών Κυριάκος Λυκουρίνος, «ήταν μόνιμο αίτημα των αρχών και του τύπου της πόλης από τους πρώτους κιόλας μήνες. Όπως είναι ευνόητο, με τον ερχομό χιλιάδων ανθρώπων η πόλη δέχτηκε έναν ισχυρό κλονισμό. Σε όλα τα σημεία της, ακόμη και στα κεντρικότερα, φύτρωσαν σκηνές και άθλια παραπήγματα. Οι καπναποθήκες, τα σχολεία, οι εκκλησίες και τα τζαμιά κατακλύστηκαν από πρόσφυγες, με αποτέλεσμα να αποδιοργανωθεί η οικονομική και κοινωνική ζωή. Οι γηγενείς νοικοκυραίοι είδαν την ανθρώπινη δυστυχία να σκιάζει την καθημερινότητά τους, φοβήθηκαν το ετερόκλητο πλήθος των ξένων, τη βρωμιά και τις αρρώστιες τους. Οι αστοί είδαν την εξαθλιωμένη προσφυγιά να καταλαμβάνει τις λέσχες, τα κέντρα διασκέδασης, τα ξενοδοχεία, τους κινηματογράφους, όλους τους δημόσιους χώρους ακόμη και τα σπίτια τους. Οι φτωχοί ένιωσαν αδικημένοι, καθώς είδαν την κρατική μέριμνα να στρέφεται στους νεοφερμένους. Οι γυναίκες φοβήθηκαν ότι οι νόστιμες προσφυγοπούλες θα "κλέψουν" τους άνδρες και τα παιδιά τους. Την ίδια ώρα οι πρόσφυγες προσπαθούσαν να ξεπεράσουν τον εφιάλτη που έζησαν και αναζητούσαν απεγνωσμένα τα απολύτως αναγκαία όπως την ανύπαρκτη στέγη, το λιγοστό νερό, τα υπερτιμημένα τρόφιμα, τα ρούχα για να καλύψουν τη γύμνια τους, τα απαραίτητα φάρμακα».

   Η σύσταση του Μουσείου, ένα έργο δύσκολο

   Το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού, στο νέο κτίριο όπου φιλοξενείται πλέον, μπορεί να είναι μικρό, αλλά φανερώνει το μεγαλείο του προσφυγικού ελληνισμού παρέχοντας πολύτιμες πληροφορίες για το μακρύ ταξίδι των Ελλήνων προσφύγων από τη Μικρά Ασία προς τη Μητέρα Ελλάδα.

    Όπως εξηγεί μιλώντας στο ΑΠΕ - ΜΠΕ η σημερινή πρόεδρος του Συλλόγου Μικρασιατών Σοφία Τσίγκου, «τον Μάρτιο του 2009 ο Σύλλογος Μικρασιατών μας έλαβε την απόφαση δημιουργίας στην Καβάλα ενός "μουσείου μνήμης" για τις αλησμόνητες πατρίδες της Ανατολής, για τον ξεριζωμό και την προσφυγιά, για τον αγώνα των προγόνων τους να ριζώσουν στη νέα πατρίδα τους και να αρχίσουν μια νέα ζωή. Έτσι, με την πρωτοβουλία των μετέπειτα εφόρων του Μουσείου, άρχισε η αναζήτηση κειμηλίων και κάθε λογής αντικειμένων, που είτε προήλθαν από τις παλιές πατρίδες είτε αποκτήθηκαν εδώ στα πρώτα χρόνια της εγκατάστασης των προσφύγων στην Καβάλα και στην ευρύτερη περιοχή της».

   «Το έργο της συλλογής ήταν δύσκολο», συνεχίζει η κ. Τσίγκου, «καθώς οι δωρητές ήταν συναισθηματικά δεμένοι με τα προγονικά κληροδοτήματα και δυσκολεύονταν να τα αποχωριστούν. Άλλοι πάλι δεν είχαν πειστεί για τη σοβαρότητα της προσπάθειάς μας. Με τον καιρό όμως διαλύθηκαν οι επιφυλάξεις και άρχισε να συγκεντρώνεται ένας πραγματικός πλούτος. Τα αντικείμενα αρχικά φυλάσσονταν σε νοικιασμένες αποθήκες μέχρι τη στιγμή που ένα μέλος του Συλλόγου παραχώρησε το πατρικό της σπίτι για το σκοπό αυτό».

   Έτσι, βήμα - βήμα, μέσα σε τέσσερα χρόνια, αθόρυβα και συστηματικά στήθηκε το «Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού» της Καβάλας.

   Τον Μάρτιο του 2017 με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Καβάλας αποφασίστηκε να παραχωρηθεί από τον Δήμο Καβάλας το κτίσμα ενός ερειπωμένου μεντεσέ, αφού πρώτα ενταχθεί σε ευρωπαϊκό πρόγραμμα και το υπάρχον κτίσμα ανακατασκευαστεί εξαρχής και προσαρμοστεί στις ανάγκες του Συλλόγου. Το αποτέλεσμα δικαιώνει και τον πιο δύσπιστο. Το νέο κτίσμα που από την Κυριακή το μεσημέρι φιλοξενεί και επίσημα το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού είναι ένα πραγματικό κόσμημα για την πόλη που τιμάει τη μνήμη και την ιστορία. Το ξύλο και η πέτρα έδεσαν αρμονικά με το περιβάλλον, ενώ ολόκληρο το κτηριακό συγκρότημα αναβάθμισε σημαντικά την περιοχή δίπλα στις Καμάρες.

   Τα κλειδιά των προγονικών σπιτιών και η κοτσίδα της προσφυγοπούλας που την κούρεψαν στο λοιμοκαθαρτήριο

   Το νέο πλέον Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού φιλοξενεί πάνω από 1000 κειμήλια - αντικείμενα: έπιπλα, ενδύματα, εικόνες, κεντήματα, εκκλησιαστικά είδη, αντικείμενα οικιακής χρήσης κλπ. μέχρι και «ασήμαντα» αντικείμενα με μεγάλο όμως συναισθηματικό φορτίο, όπως είναι τα κλειδιά των παλιών πατρογονικών σπιτιών, η κοτσίδα της προσφυγοπούλας που την κούρεψαν τότε στο λοιμοκαθαρτήριο κ.ά. Επίσης, διαθέτει μεγάλο πλούτο προσφυγικών εγγράφων και φωτογραφιών, οπτικοακουστικό υλικό με συνεντεύξεις προσφύγων της 1ης και 2ης γενιάς, παλιά βιβλία κ.ά.

   «Σε εποχή γενικευμένης οικονομικής δυσπραγίας», σημειώνει η κ. Τσίγκου, «μια πρόταση - προσφορά όπως αυτή του Δήμου Καβάλας για την παραχώρηση ενός χώρου να στεγαστεί η πολύτιμη αυτή συλλογή κειμηλίων αποτελεί ευτυχή συγκυρία και δε θα ήταν σώφρον να την απορρίψουμε. Έτσι, κρατάμε ζωντανές τις μνήμες από τις πατρίδες της Ανατολής, τον ξεριζωμό και την προσφυγιά, τον αγώνα των προγόνων μας να ριζώσουν στη νέα πατρίδα τους».

   «Ένας χώρος που βοηθά να τιμηθεί η κληρονομιά των προσφύγων»

   Ο επίλογος από το εκτενές άρθρο που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Μνήμη» του Συλλόγου Μικρασιατών το Σεπτέμβριο του 2013 με τίτλο: «Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού» της Καβάλας: Μια αξιέπαινη συλλογική πρωτοβουλία» της μουσειολόγου Μαριάννας Τσέλιου, διδάκτωρ του Πανεπιστήμιου Λέστερ και στέλεχος του Τμήματος Μουσειακών Σπουδών του ίδιου πανεπιστημίου είναι χαρακτηριστικό της σπουδαιότητας και των μνημάτων που στέλνει η δημιουργία του:

   «Το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού είναι μια πρωτοβουλία που μόνο θετικό πρόσημο μπορεί να έχει. Όταν η κοινωνία υφίσταται τέτοια κρίση, της οποίας πρώτα θύματα αποτελούν η παιδεία και ο πολιτισμός, μόνο αισιόδοξες θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν τέτοιες πολιτιστικές ενέργειες. Εκεί που η πολιτεία και το κράτος υστερούν και αδυνατούν να συνεισφέρουν, το μεράκι και η δημιουργικότητα των τοπικών κοινοτήτων έρχεται να συμπληρώσει το κενό. Το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού είναι ένας χώρος που έλειπε, ένας χώρος που βοηθά στο να τιμηθεί και να προστατευτεί η κληρονομιά των προσφύγων που χωρίς τη θέλησή τους άφησαν τις πατρίδες τους και εγκαταστάθηκαν στην Καβάλα, ένας χώρος που έχει όλες τις δυνατότητες να αποτελέσει τον πυλώνα μιας πιο αποτελεσματικής διδασκαλίας του θέματος της προσφυγιάς του τότε αλλά και του σήμερα.[…] Μακάρι το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού να αγκαλιαστεί από το κοινό της Καβάλας, για τον σεβασμό που επιδεικνύει απέναντι στην προσφυγική ιστορική μνήμη, για την εκπαιδευτική του αξία, μα πάνω από όλα γιατί είναι μια αξιόλογη συλλογική προσπάθεια που πρέπει να λειτουργήσει ως παράδειγμα, ειδικά στους καιρούς που ζούμε».
ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ